Anüs Kanseri

Sindirim sisteminin son noktası olan anüs (makat) bölgesinde gelişen hücre bozulmaları, nadir görülen ancak son yıllarda sıklığı artan bir kanser türüne yol açar: Anüs Kanseri.

Toplumda makat bölgesindeki her kanama veya şişlik genellikle “basur” (hemoroid) sanılarak geçiştirilir. Oysa bu belirtiler, bazen daha ciddi bir sorunun habercisi olabilir. Peki, anüs kanseri neden olur, belirtileri nelerdir ve korunmak mümkün müdür?

Tıbbi Olarak Anüs Kanseri Nedir?

Anüs kanseri, anüs kanalını (bağırsağın son çıkış noktası) oluşturan dokulardaki hücrelerin kontrolsüzce çoğalmasıyla oluşur.

Bağırsak kanseri (kolon kanseri) ile aynı şey değildir. Hem hücre tipi hem de tedavi yaklaşımı açısından kalın bağırsak kanserinden tamamen farklıdır. Vakaların büyük çoğunluğu (%80-90), cildin yüzeyine benzeyen hücrelerden kaynaklanan “Yassı Hücreli Karsinom” tipindedir.

En Büyük Risk Faktörü: HPV Virüsü

Anüs kanserinin en şaşırtıcı ve kritik özelliği, nedenidir. Sigara veya genetik faktörlerin yanı sıra, vakaların çok büyük bir kısmından HPV (Human Papilloma Virus) sorumludur.

Tıpkı rahim ağzı kanserinde olduğu gibi, cinsel yolla bulaşan HPV virüsü, anüs bölgesindeki hücrelerin yapısını bozarak zamanla kansere dönüştürebilir.

• Diğer Risk Faktörleri: 50 yaş üstü olmak, sigara içmek, bağışıklık sisteminin zayıf olması (HIV vb.) ve kronik anal fistül/çatlak geçmişi.

Belirtileri Nelerdir? (Basurdan Nasıl Ayırt Edilir?)

Ne yazık ki anüs kanserinin belirtileri, hemoroid veya anal fissür ile neredeyse aynıdır. Bu yüzden hastalar “nasılsa geçer” diyerek doktora gitmeyi ertelerler.

Dikkat edilmesi gereken sinyaller şunlardır:

1. Rektal Kanama: Tuvalet kağıdında veya dışkıda parlak kırmızı kan.
2. Ağrı ve Baskı: Makat bölgesinde geçmeyen ağrı veya dolgunluk hissi.
3. Kaşıntı: İlaçlara rağmen geçmeyen inatçı kaşıntı.
4. Kitle: Anüs çevresinde ele gelen sertlik veya şişlik.
5. Dışkılama Değişikliği: Dışkının incelmesi veya tuvalet alışkanlıklarının değişmesi.

Doktor Uyarısı: Eğer makat bölgenizde bir kanama veya kitle varsa, bunun basur olduğunu varsaymayın. Mutlaka bir Genel Cerrahi uzmanının muayene etmesini sağlayın.

Teşhis ve Tedavi Süreci

Teşhis, doktorun parmakla muayenesi ve şüpheli dokudan alınan küçük bir parça (biyopsi) ile konur.

Tedavi konusunda ise anüs kanseri, diğer sindirim sistemi kanserlerinden ayrılır:

• İlk Tercih Ameliyat Değildir: Anüs kanserinde genellikle ilk tedavi seçeneği Kemoterapi ve Radyoterapi (Işın Tedavisi) kombinasyonudur.
• Amaç: Bu kombine tedavi ile tümör yok edilmeye çalışılır. Böylece hastanın anüs kasları (sfinkter) korunur ve hasta ömür boyu torbaya (kolostomi) mahkum olmaktan kurtarılır. Cerrahi işlem genellikle tedaviye yanıt vermeyen veya tekrarlayan vakalarda düşünülür.

Korunmak Mümkün mü?

Evet, büyük ölçüde mümkündür.

1. HPV Aşısı: Hem kadınlar hem de erkekler için HPV aşısı olmak, bu kansere karşı en güçlü kalkandır.
2. Güvenli Cinsellik: Korunma yöntemleri riski azaltır.
3. Düzenli Kontrol: Özellikle risk grubundaki kişilerin (HPV veya HIV taşıyıcıları) düzenli anal smear testi veya muayene olması önerilir.

Sonuç

Anüs kanseri, “utanılacak” bir hastalık değil, tıbbi bir gerçektir. Erken evrede yakalandığında tedavi başarısı oldukça yüksektir. Vücudunuzun verdiği sinyalleri dinlemek ve “basurdur” diyip geçmemek, sağlığınız için atacağınız en önemli adımdır.