Aynaya bakıp gülümsediğinizde sadece dişlerinizi ve diş etlerinizi görürsünüz. Oysa dişler, bir buzdağı gibidir; görünen kısımları kadar, hatta daha fazlası diş etinin altında, kemiğin içine gömülüdür.
İşte diş köklerinin içine girdiği, onları sıkıca saran o kemik yuvalarına tıpta Dental Alveol (Diş Soketi) denir.
Bu yazıda; dişlerin çene kemiğine nasıl tutunduğunu, diş çekildiğinde bu yuvanın nasıl iyileştiğini ve implant tedavisinin bu yapıdaki rolünü inceleyeceğiz.
Dental Alveol Nedir?
Kelime kökeni Latince alveolus (küçük boşluk, hazne) sözcüğünden gelir.
Dental Alveol; çene kemikleri (Maxilla ve Mandibula) üzerinde bulunan, diş köklerinin yerleştiği çukurcuklardır.
Bunu, bir saksı (alveol) ve içine dikilen bir çiçek (diş) gibi düşünebilirsiniz. Ancak bu saksı cansız değildir; dişle birlikte yaşayan, şekillenen ve değişen dinamik bir kemik dokusudur.
Diş Kemiğe Nasıl Tutunur? (Periyodontal Ligaman)
Dişler alveol kemiğine “çivi gibi” çakılı değildir. Arada Periyodontal Ligaman (PDL) adı verilen milyonlarca mikroskobik lif vardır.
- Amortisör Görevi: Bu lifler, dişi kemik yuvasına (alveole) bağlar. Yemek yerken dişin üzerine gelen tonlarca yükü emer ve kemiğe yumuşatarak iletir.
- Bu yüzden dişlerimiz çene kemiği içinde milimetrik de olsa esneme payına sahiptir.
Diş Çekilince Ne Olur? (Soketin Kaderi)
Bir diş çekildiğinde, alveol boşluğu (soket) artık “işsiz” kalır.
- Pıhtılaşma: Çekimden hemen sonra yuva kanla dolar ve pıhtılaşır. (Doğal pansuman).
- Erime (Rezorpsiyon): Vücut, “Burada artık diş yok, bu kemiğe ihtiyacım kalmadı” der. Alveol kemiği yavaş yavaş erimeye ve küçülmeye başlar.
- Sonuç: Dişsiz kalan çene zamanla incelir ve alçalır. (Yaşlılarda çenenin küçük görünmesinin sebebi budur).
İmplant Tedavisi: Yuvayı Korumak
İmplantlar (Titanyum vidalar), yapay diş kökleridir. Çekilen dişin yerine alveol kemiğinin içine yerleştirilirler.
- Önemi: İmplant, kemiğe “Burada hala bir diş var, erime!” mesajı verir. Böylece alveol kemiğinin erimesini durdurur ve çene yapısını korur.
Alveol İle İlgili Sorunlar
- Kuru Soket (Alveolit): Diş çekiminden sonra pıhtının oluşmaması veya bozulması sonucu kemik yuvasının iltihaplanmasıdır. Çok ağrılıdır.
- Alveolar Kırık: Travma veya zorlu diş çekimi sırasında, dişle birlikte onu saran alveol kemiğinin de kırılmasıdır.
Sonuç
Dental Alveol, dişlerimizin temelidir. Sağlam bir bina için nasıl sağlam bir temel gerekirse, sağlıklı dişler için de sağlıklı bir alveol kemiği gerekir.
Diş eti hastalıkları (diş taşları), bu kemiği eriterek dişlerin sallanmasına ve dökülmesine neden olabilir. Bu yüzden diş hekimi kontrolleri, sadece dişlerinizi değil, onları taşıyan bu değerli kemik yuvalarını da korumak içindir.
Tıbbi Sorumluluk Reddi: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Diş ve çene sağlığı sorunları için Diş Hekiminize başvurunuz.