Viseral ağrı sayfasının kaynağını görüntüle

Name: Viseral ağrı
Creator: Semahattin Serkan Sezer
'''Viseral ağrı''' (İng. ''visceral pain''; Lat. ''viscus'' iç organ), iç organlardan kaynaklanan ağrı türüdür.

== Etimoloji ==
Latince ''viscus, visceris'' (iç organ) sözcüğünden türetilmiştir.

== Klinik bağlam ==
Ağrının nitelikleri, iç organlardaki ağrı algılayıcılarının dağılımıyla açıklanır.<ref>Hall JE, Hall ME, ''Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology'', 14. baskı, 2021.</ref> Algılayıcılar seyrek ve yaygın biçimde dağıldığından, gelen uyarı omurilikte çok sayıda nörona yayılır; sonuçta ağrı künt, sızlayıcı ve yeri belirsizdir. Hasta ağrının yerini parmakla gösteremez, avucuyla geniş bir alanı işaret eder. Bu özellik, iç organ ağrısını keskin ve iyi yerleşen somatik ağrıdan ayırır.

Uyaran türü de farklıdır; kesme ve yakma iç organlarda ağrı oluşturmazken gerilme, kasılma, iskemi ve iltihap ağrı yapar. Bu nedenle bağırsak ameliyatlarında organın kesilmesi ağrısızken, gerilmesi şiddetli ağrıya yol açar. Kolik ağrı, içi boş organların kasılmasına bağlıdır ve dalgalar halinde gelir; hasta ağrıyı dindirecek konum bulamaz ve sürekli hareket eder. Bu davranış, karın zarı iltihabında görülen hareketsiz yatma eğiliminden ayırt edicidir ve muayenede tanısal değer taşır.

Otonom belirtilerin eşlik etmesi, bu ağrının bir başka ayırt edici özelliğidir; bulantı, kusma, terleme, solukluk ve kalp hızı değişiklikleri sıktır. Ayrıca ağrı, hastalıklı organdan uzakta duyulabilir; yansıyan ağrı olarak adlandırılan bu olgu, iç organ ile deri liflerinin omurilikte aynı nöronlara ulaşmasıyla açıklanır. Kalp krizinde sol kola, safra kesesi hastalığında sağ omza, böbrek taşında kasığa vuran ağrı bu düzeneğe dayanır ve yerleşim örüntüleri tanısal bilgi taşır.

Klinik uygulamada ağrının niteliğinin zaman içinde değişmesi belirleyicidir. Apandisitte ağrı önce göbek çevresinde künt biçimde başlar, iltihap karın zarına ulaştığında keskinleşerek sağ alt kadrana yerleşir; bu geçiş, hastalığın ilerlediğini gösterir. Aynı biçimde iç organ ağrısının somatik nitelik kazanması, delinme ya da yaygın iltihabı düşündürür ve cerrahi değerlendirme gerektirir. Bu nedenle karın ağrısında yalnızca şiddet değil, niteliğin ve yerleşimin zaman içindeki değişimi sorgulanmalıdır.

== Eş anlamlılar ==

* İç organ ağrısı

== İlgili terimler ==

* [[Ağrı]]
* [[Yansıyan ağrı]]
* [[Karın ağrısı]]
* [[Akut abdomen]]
* [[Karın içi]]

== Kaynaklar ==
<references />

{{Terim|alan=Fizyoloji}}