Rekonstrüksiyon
Rekonstrüksiyon (İng. reconstruction; Lat. re- yeniden, construere inşa etmek), kaybedilen ya da bozulan bir yapının cerrahi olarak yeniden oluşturulmasıdır.
Etimoloji
Latince re- (yeniden) ve construere (inşa etmek) sözcüklerinden türetilmiştir.
Klinik bağlam
Alanın temel ilkesi, yalnızca boşluğun doldurulması değil, işlevin ve görünümün birlikte geri kazandırılmasıdır.[1] Planlama, basitten karmaşığa doğru sıralanan bir merdiven mantığıyla yapılır: kendiliğinden iyileşme, doğrudan kapatma, deri grefti, yerel doku aktarımı, bölgesel flep ve serbest doku aktarımı. Bu sıralama, gereğinden karmaşık girişimlerden kaçınmayı sağlar; buna karşın en basit yöntem her zaman en uygun sonucu vermez ve işlevsel gereksinim belirleyicidir.
Greft ile flep arasındaki ayrım kavramın özüdür. Greft, kendi kan desteği olmadan aktarılan dokudur ve yaşamını verildiği yatağın kanlanmasından sağlar; bu nedenle kanlanması bozuk, enfekte ya da kemik ile tendon açıkta olan alanlarda tutunmaz. Flep ise kendi damar desteğiyle birlikte taşınır; bu nedenle kötü kanlanan bölgelerde ve dolgu gereken alanlarda kullanılabilir. Bu ayrım, hangi tekniğin seçileceğini doğrudan belirler.
Onkolojik cerrahide rekonstrüksiyon, tedavinin ayrılmaz parçasıdır. Ağız ve baş boyun tümörlerinde amaç, konuşma ve yutma işlevinin sürdürülmesidir; meme kanserinde ise beden algısı ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisi belgelenmiştir. Planlamanın onkolojik cerrahiyle eşzamanlı yapılması, sonucu belirgin biçimde iyileştirir. Buna karşın onkolojik yeterlilik hiçbir koşulda rekonstrüksiyon kaygısına feda edilmez; öncelik tümörün tam olarak çıkarılmasıdır.
Sonucu belirleyen etkenlerin bilinmesi gerekir. Sigara kullanımı, flep başarısızlığının en güçlü değiştirilebilir nedenidir ve ameliyat öncesi bırakılması zorunludur. Denetimsiz diyabet, beslenme yetersizliği, kortikosteroid kullanımı ve ışın tedavisi görmüş doku, yara iyileşmesini bozar. Işınlanmış alanlarda greft tutunması güçtür ve kendi kanlanmasını taşıyan flepler yeğlenir. Ameliyat sonrası dönemde flebin kanlanmasının yakın izlenmesi kritiktir; renk, ısı ve kılcal dolum değişiklikleri erken girişim gerektirir.
Eş anlamlılar
- Yeniden yapılandırma
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Brunicardi FC ve ark. (ed.), Schwartz's Principles of Surgery, 11. baskı, 2019.