Sinir bloğu
Sinir bloğu (İng. nerve block), bir sinirin ya da sinir grubunun çevresine yerel anestezik verilerek iletisinin geçici olarak durdurulmasıdır.
Etimoloji
Türkçe tanımlayıcı bir terimdir; bölgesel anestezi başlığı altında ele alınır.
Klinik bağlam
Uygulama, ağrı iletisini kaynağında keser ve genel anesteziye seçenek oluşturur.[1] Başlıca üstünlükleri, opioid gereksinimini ve buna bağlı bulantı, kabızlık ile solunum baskısını azaltması, ameliyat sonrası erken hareketlenmeyi sağlaması ve derlenmeyi hızlandırmasıdır. Uzuv cerrahisinde brakiyal pleksus ve alt uzuv blokları, karın cerrahisinde ise gövde duvarı blokları yaygın kullanılır.
Ultrasonografi eşliğinde uygulama, alanın en önemli gelişmesidir; sinirin, iğnenin ve ilacın yayılımının doğrudan görülmesi hem başarıyı artırmış hem komplikasyonları azaltmıştır. Buna karşın görüntüleme, doğru anatomi bilgisinin yerini tutmaz. Uygulama öncesi hastanın nörolojik durumu değerlendirilip belgelenmelidir; aksi halde işlem sonrası saptanan bir kayıp, girişime bağlanır.
En ciddi komplikasyon, yerel anesteziğin sistemik toksisitesidir. İlacın damar içine verilmesi ya da aşırı dozda emilmesi sonucu ağız çevresinde uyuşma, metalik tat, kulak çınlaması ve huzursuzluk gibi erken belirtiler ortaya çıkar; ardından nöbet, bilinç kaybı ve dirençli ritim bozuklukları gelişir. Bu tabloda tedavi, olağan canlandırma yanında lipit emülsiyonu uygulanmasıdır; bu ilacın blok yapılan her ortamda hazır bulundurulması standarttır. Adrenalin içeren test dozu ve aralıklı aspirasyon, damar içi verilmenin önlenmesinde temel önlemlerdir.
Diğer riskler sinir yaralanması, enfeksiyon, hematom ve bloğun yerine göre özgül komplikasyonlardır; supraklaviküler yaklaşımda pnömotoraks, interskalen blokta diyafragma felci görülebilir ve solunum rezervi kısıtlı hastada bu yaklaşım uygun değildir. Antikoagülan kullanan hastalarda, özellikle omurga çevresindeki bloklarda zamanlama kurallarına titizlikle uyulmalıdır; epidural hematom kalıcı felce yol açar. Uygulama sonrası uzuvda duyu ve hareket kaybı süreceğinden, hasta korunma önlemleri konusunda bilgilendirilmelidir.
Eş anlamlılar
- Bölgesel blok
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Gropper MA ve ark. (ed.), Miller's Anesthesia, 9. baskı, 2020.