Varikosel

Varikosel (İng. varicocele), testis çevresindeki toplardamar ağının genişlemesidir.

Etimoloji

Latince varix (genişlemiş damar) ve Yunanca kele (şişlik) sözcüklerinden türetilmiştir.

Genişleme, pampiniform damar ağında kapakçık yetmezliği ve geri kaçış nedeniyle oluşur.^[1]

Olguların büyük bölümü sol tarafta görülür; bu belirgin asimetri anatomik nedenlere dayanır.

Sol testis toplardamarı, sol böbrek toplardamarına dik açıyla açılır; sağdaki ise doğrudan ana toplardamara katılır.

Bu dik açı ve daha uzun seyir, sol tarafta basıncın artmasına yol açar.

Bu anatomik bilgi, klinik açıdan son derece önemlidir.

Nitekim yeni ortaya çıkan ve yatınca kaybolmayan sol varikosel, böbrek tümörünü düşündürmelidir.

Bu durumda tümör, toplardamarı sıkıştırarak ya da içine büyüyerek akımı engeller.

Bu bağlantının bilinmemesi, ciddi bir hastalığın gözden kaçmasına yol açar.

Sağ tarafta izole varikosel de olağan dışıdır ve karın içi araştırma gerektirir.

Klinik tabloda hastaların büyük bölümü belirtisizdir.

Belirti veren olgularda, gün sonuna doğru artan künt ağrı ve dolgunluk hissi görülür.

Muayenede solucan torbası benzeri bir doku ele gelir; ayakta ve valsalva manevrasıyla belirginleşir.

Yatar durumda kaybolması beklenir; kaybolmaması uyarıcı bir bulgudur.

Derecelendirme, muayene bulgusuna göre yapılır.

Hastalığın önemi, kısırlıkla olan ilişkisinden kaynaklanır.

Erkek kısırlığının en sık düzeltilebilir nedenidir; bu özellik değerlendirmeyi zorunlu kılar.

Sperm üretimini bozma düzeneği, testis ısısının yükselmesine ve oksidatif zorlanmaya dayanır.

Bu nedenle sperm analizinde sayı azalması, hareket bozukluğu ve biçim bozukluğu birlikte görülür.

Ergenlikte testis gelişiminde gerileme de bir endikasyondur.

Ancak belirtisiz ve sperm değerleri normal olan erkekte tedavi gerekmez; bu ayrım önemlidir.

Gereksiz cerrahi, yarar sağlamadan komplikasyon riski oluşturur.

Tedavide varikoselektomi ve girişimsel embolizasyon uygulanır.

Mikrocerrahi yöntem, yineleme ve hidrosel oranlarını en aza indirir.

Cerrahi sonrası sperm değerlerinde düzelme, birkaç ay içinde beklenir.