Tendinit
Tendinit (İng. tendinitis), tendon dokusunun ağrı, hassasiyet ve işlev kaybıyla giden hastalığıdır.
Etimoloji
Latince tendo (tendon) ve Yunanca -itis (iltihap) eklerinden türetilmiştir.
Klinik bağlam
Terim, adının çağrıştırdığı iltihabi süreci çoğu olguda yansıtmaz; histolojik incelemelerde iltihap hücreleri yerine kollajen düzensizliği, damar artışı ve dejenerasyon saptanmıştır.[1] Bu nedenle güncel yazında tendinopati adlandırması yeğlenir. Ayrım kuramsal değildir; iltihap baskın olmadığından iltihap giderici ilaçların ve kortikosteroidlerin yararı sınırlıdır, buna karşın tendonu kademeli olarak yükleyen egzersiz programlarının etkinliği gösterilmiştir.
Süreç, tendonun taşıyabileceğinden fazla ve yinelenen yüke maruz kalmasıyla başlar; onarım kapasitesi aşıldığında yapı bozulur. Sık yerleşim yerleri omuzda rotator manşet, dirsekte ön kol kaslarının yapışma yerleri, dizde patellar tendon, ayak bileğinde Aşil tendonu ve el bileğinde başparmak tendonlarıdır. Yaş, diyabet, obezite ve romatizmal hastalıklar yatkınlığı artırır. Ani başlangıç yerine haftalar içinde artan ağrı ve etkinlikle ilişkili yakınma tipiktir.
İlaçla ilişkili biçim klinik açıdan önemlidir ve sıklıkla gözden kaçar. Kinolon grubu antibiyotikler tendon yırtığı riskini artırır; risk yaşlılarda, kortikosteroid kullananlarda ve böbrek yetmezliğinde daha yüksektir. Bu ilacı kullanan hastada yeni başlayan tendon ağrısı, ilacın kesilmesini ve o bölgenin yüklenmemesini gerektirir. Statinlerle ilişkili tendon yakınmaları da bildirilmiştir. Bu nedenle tendon ağrısı olan hastada ilaç listesi gözden geçirilmelidir.
Ayırıcı tanıda tam yırtık, enfeksiyon ve romatizmal hastalıklar yer alır. Ani başlayan şiddetli ağrı, arkadan vurulma hissi ve işlev kaybı yırtığı düşündürür; Aşil tendonunda parmak ucunda yükselememe ve baldır sıkma testinin yanıtsız olması tanısaldır. Kızarıklık, ısı artışı ve ateş enfeksiyonu gösterir. Yineleyen ve birden çok bölgede tendon tutulumu, spondiloartrit grubunu düşündürmelidir. Tedavide yükün geçici azaltılması, ağrı denetimi ve kademeli yükleme egzersizleri temeldir; kortikosteroid enjeksiyonu kısa süreli rahatlama sağlar ancak uzun dönemde sonuçları kötüleştirebilir ve Aşil tendonuna uygulanması kopma riski nedeniyle önerilmez.
Eş anlamlılar
- Tendinopati
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Court-Brown CM ve ark. (ed.), Rockwood and Green's Fractures in Adults, 9. baskı, 2019.