Trikomoniyaz

Trikomoniyaz (İng. trichomoniasis), Trichomonas vaginalis adlı kamçılı protozoonun neden olduğu cinsel yolla bulaşan enfeksiyondur.

Etimoloji

Parazitin bilimsel adından türetilmiştir.

Etken, kamçıları sayesinde hareketli olan tek hücreli bir parazittir; yalnızca insanda bulunur.^[1]

Kist biçimi yoktur; bu nedenle çevrede uzun süre yaşayamaz ve bulaş neredeyse tümüyle cinsel yolladır.

Dünyada en sık görülen tedavi edilebilir cinsel yolla bulaşan enfeksiyondur; buna karşın sıklıkla göz ardı edilir.

Kadınlarda köpüklü, sarı-yeşil renkte, kötü kokulu akıntı ve kaşıntı görülür.

Muayenede rahim ağzında noktasal kanamalar bulunabilir; bu görünüm çilek görünümü olarak adlandırılır.

Ancak bu klasik bulguların tümü hastaların yalnızca küçük bir bölümünde görülür.

Bu nedenle tanının klasik tabloya dayandırılması, olguların büyük bölümünün atlanmasına yol açar.

Erkeklerin büyük çoğunluğu belirtisizdir; bu durum, sessiz bulaşın sürmesini açıklar.

Belirti verdiğinde üretrit, akıntı ve idrar yaparken yanma görülür.

Enfeksiyonun önemi, yalnızca yakınmalardan kaynaklanmaz.

Gebelikte erken doğum, erken zar açılması ve düşük doğum ağırlığı riskini artırır.

Ayrıca HIV enfeksiyonu bulaş ve edinim riskini yükseltir; mukoza bütünlüğünü bozarak bu etkiyi gösterir.

Bu ilişki, tarama ve tedavinin halk sağlığı açısından değerini artırır.

Tanıda geleneksel yöntem, taze örneğin mikroskopta incelenmesidir; hareketli parazitlerin görülmesi tanı koydurur.

Ancak bu yöntemin duyarlılığı düşüktür ve örneğin hemen incelenmesini gerektirir.

Bekleyen örnekte hareket kaybolur; bu, sık karşılaşılan bir uygulama sorunudur.

Bu nedenle moleküler testler tercih edilmektedir; duyarlılıkları belirgin biçimde yüksektir.

Rahim ağzı sitolojisinde rastlantısal olarak saptanabilir; ancak bu yöntem tanı için güvenilir değildir.

Tedavide nitroimidazol grubu ilaçlar kullanılır; metronidazol ve tinidazol etkilidir.

Tedavinin en kritik ilkesi, cinsel eşlerin de eşzamanlı tedavi edilmesidir.

Bu adım atlandığında yeniden bulaş kaçınılmazdır; başarısızlığın en sık nedeni budur.

Tedavi süresince cinsel ilişkiden kaçınılması önerilir.

Yerel uygulamalar etkisizdir; enfeksiyon idrar yollarına ve bezlere de yerleşir.

Tedavi sonrası yeniden test edilmesi, kadınlarda önerilmektedir.

↑ Bennett JE ve ark. (ed.), Mandell, Douglas, and Bennett's Principles and Practice of Infectious Diseases, 9. baskı, 2020.