Yerel anestezi

Yerel anestezi (İng. local anaesthesia), sınırlı bir bölgede sinir iletisinin ilaçla geçici olarak durdurulmasıdır.

Etimoloji

Yunanca an- (yok) ve aisthesis (duyu) sözcüklerinden türeyen anestezi terimiyle oluşturulmuştur.

Klinik bağlam

İlaçlar, sinir zarındaki voltaj bağımlı sodyum kanallarını bloke ederek uyarı iletimini durdurur. Lifler eşit biçimde etkilenmez; ince ve miyelinsiz ağrı lifleri önce, kalın motor lifler en son bloke olur. Bu sıralama, hastanın dokunmayı hissetmeyi sürdürürken ağrı duymamasını açıklar ve bu durumun önceden anlatılması, işlem sırasındaki kaygıyı azaltır.

Etkinliği etkileyen etkenler bilinmelidir. İltihaplı dokuda ortam asidiktir; ilacın etkin biçime dönüşmesi azalır ve blok yetersiz kalır. Bu nedenle apse çevresine yapılan uygulamada yeterli anestezi sağlanamaz ve bu, sık karşılaşılan bir sorundur. Adrenalin eklenmesi damar büzülmesi yaparak kanamayı azaltır, etki süresini uzatır ve ilacın sistemik emilimini yavaşlatarak toksisite riskini düşürür. Buna karşın uç dolaşımın bulunduğu bölgelerde iskemi kaygısı geleneksel olarak dile getirilmiştir; güncel veriler uygun derişimlerde bu riskin düşük olduğunu göstermektedir.

En ciddi komplikasyon, sistemik toksisitedir. İlacın damar içine verilmesi ya da aşırı dozda emilmesi sonucu ağız çevresinde uyuşma, metalik tat, kulak çınlaması ve huzursuzluk gibi erken belirtiler ortaya çıkar; ardından nöbet, bilinç kaybı ve dirençli ritim bozuklukları gelişir. Bu nedenle en yüksek doz sınırlarının bilinmesi, aralıklı aspirasyon yapılması ve ilacın yavaş verilmesi zorunludur. Tedavide olağan canlandırmaya ek olarak lipit emülsiyonu uygulanır ve bu ilacın uygulama yapılan her ortamda bulunması gerekir.

Alerji konusu klinik açıdan sık yanlış anlaşılır; gerçek alerji enderdir ve bildirilen tepkimelerin çoğu adrenaline bağlı çarpıntı ya da vazovagal senkoptur. Ester yapılı ilaçlarda alerji daha sıktır; amid yapılı olanlarda çok ender görülür. Bu ayrım, gereksiz kısıtlamaların önlenmesini sağlar. Yerel anestezik kremler girişimsel işlemlerde ağrıyı azaltır, ancak geniş alanlara uygulanmaları özellikle çocuklarda emilime bağlı methemoglobinemi riski taşır.

Eş anlamlılar

• Lokal anestezi

İlgili terimler

• Sinir bloğu
• Anestezi
• Adrenalin
• Methemoglobinemi
• Diş çekimi