Allopati

Allopati (İng. allopathy; Yun. allos başka, pathos hastalık), homeopati yanlılarının, kanıta dayalı modern tıbbı tanımlamak için kullandığı tarihsel terimdir.

Etimoloji

Yunanca allos (başka) ve pathos (hastalık, acı) sözcüklerinden türetilmiştir; hastalığın belirtilerine karşıt etki oluşturma anlayışını anlatır.

Klinik bağlam

Terim, on dokuzuncu yüzyıl başında homeopatinin kurucusu tarafından, kendi yönteminden farklı olan uygulamaları nitelemek için ortaya atılmıştır. Homeopatik anlayışta hastalık, benzer belirtiler oluşturan maddelerin aşırı seyreltilmiş biçimleriyle tedavi edilir; buna karşıt olarak belirtiyi ortadan kaldıran etki oluşturmak "allopatik" olarak adlandırılmıştır. Bu adlandırma, modern tıbbın kendi tanımı değildir ve tıp yazınında kullanılmaz.

Terimin bugün de tartışmalı olmasının nedeni, modern tıbbı yalnızca belirti bastırmaya indirgeyen bir çerçeve sunmasıdır. Oysa çağdaş tıp, hastalığın nedenini araştırmaya, önlemeye ve düzeneğe yönelik tedaviye dayanır; enfeksiyonda etkenin ortadan kaldırılması, eksikliğin yerine konması, cerrahi düzeltme ve aşılama bu yaklaşımın örnekleridir. Bu nedenle terimin, modern tıbbı tanımlamak amacıyla kullanılması yanıltıcıdır. Bilimsel yazında "kanıta dayalı tıp" ya da yalnızca "tıp" adlandırması yeğlenir.

Kavramın klinik açıdan asıl önemi, hasta iletişiminde ortaya çıkar. Hastalar, tamamlayıcı ve alternatif uygulamaları kullandıklarını hekimlerine çoğu kez bildirmezler; bunun başlıca nedeni yargılanma kaygısıdır. Oysa bu bilgi tıbbi açıdan gereklidir: bitkisel ürünler ilaç etkileşimlerine yol açabilir, kanamayı artırabilir, karaciğer toksisitesi yapabilir ve kemoterapi ile antikoagülan tedavilerin etkinliğini değiştirebilir. Bu nedenle öykü alırken bitkisel ürün ve tamamlayıcı uygulama kullanımının yargılamadan sorulması, güvenlik açısından zorunludur.

İkinci klinik risk, tanının ve etkili tedavinin gecikmesidir. Kanıtlanmış tedavinin reddedilip yerine kanıtlanmamış uygulamaların seçilmesi, özellikle kanser, ağır enfeksiyon ve diyabet gibi hastalıklarda geri döndürülemez sonuçlara yol açar. Bu durumda hekimin yaklaşımı, hastayı küçümsemek değil, tedaviyi reddetme nedenlerini anlamak ve karar sürecine katılımını sağlamak olmalıdır. Bilimsel destek gösterilebilen tamamlayıcı uygulamaların, standart tedavinin yerine değil yanında kullanılabileceği açıklanmalıdır.

Eş anlamlılar

• Modern tıp

İlgili terimler

• Alternatif tıp
• Homeopati
• Plasebo
• Akupunktur
• Kanıta dayalı tıp