Erken doğum

Erken doğum (İng. preterm birth), gebeliğin otuz yedinci haftası tamamlanmadan gerçekleşen doğumdur.

Etimoloji

Türkçe tanımlayıcı bir terimdir.

Doğumlar gebelik haftasına göre alt gruplara ayrılır; hafta ilerledikçe sonuçlar belirgin biçimde iyileşir.^[1]

Bu nedenle her kazanılan gün, bebeğin sağkalımı ve sağlığı açısından değerlidir.

Nedenler kendiliğinden ve tıbbi gerekçeyle yapılan doğumlar olarak ikiye ayrılır.

Kendiliğinden doğumlarda erken kasılmalar ya da zarların erken açılması söz konusudur.

Tıbbi gerekçeli doğumlar ise preeklampsi ve bebek gelişme geriliği gibi nedenlerle planlanır.

Bu ayrım önemlidir; iki grubun önlenmesi farklı yaklaşımlar gerektirir.

Risk etkenleri arasında önceki erken doğum öyküsü en güçlüsüdür.

Diğerleri çoğul gebelik, rahim ağzı kısalığı, enfeksiyonlar, sigara ve düşük sosyoekonomik düzeydir.

Rahim ağzı uzunluğunun ultrasonla ölçülmesi, riski öngörmede en değerli yöntemdir.

Kısalık saptandığında progesteron tedavisi ve seçilmiş olgularda serklaj uygulanır.

Yönetimin dört bileşeni vardır ve her biri farklı amaca hizmet eder.

Birincisi, doğum öncesi kortikosteroid uygulamasıdır; bebeğin akciğer olgunlaşmasını hızlandırır.

Bu uygulama, solunum sıkıntısı sendromunu, beyin kanamasını ve ölümü azaltır; en etkili girişimdir.

İkincisi, magnezyum sülfat verilmesidir; bebekte serebral palsi riskini azaltır.

Bu koruyucu etki, magnezyumun eklampsi dışındaki önemli bir endikasyonudur.

Üçüncüsü, kasılmaları geciktiren ilaçlardır; bu ilaçlar doğumu uzun süre engellemez.

Amaçları sınırlıdır: steroit etkisinin ortaya çıkması ve uygun merkeze nakil için zaman kazanmaktır.

Bu sınırlı amacın bilinmemesi, gereksiz ve uzun süreli kullanıma yol açar.

Dördüncüsü, uygun merkezde doğumun gerçekleşmesidir; bebeğin nakil edilmesi, anne karnında naklinden daha risklidir.

Zarların erken açılması durumunda antibiyotik verilmesi, gebeliği uzatır ve enfeksiyonu azaltır.

B grubu streptokok taşıyıcılığına yönelik koruyucu tedavi uygulanır.

Erken doğan bebeklerde solunum sıkıntısı, beyin kanaması, nekrotizan enterokolit ve prematüre retinopatisi görülür.

Uzun dönemde nörogelişimsel sorunlar izlenmelidir.