Kalp atımı
Kalp atımı (İng. heartbeat), kalp kasının bir kez kasılıp gevşemesiyle tamamlanan döngüdür.
Etimoloji
Türkçe tanımlayıcı bir terimdir.
Klinik bağlam
Döngü, sinoatriyal düğümden çıkan elektriksel uyarının ileti sistemi boyunca yayılmasıyla başlar; kulakçıklar kasılır, uyarı atriyoventriküler düğümde kısa süre gecikir ve ardından karıncıklar kasılır.[1] Bu gecikme rastgele değildir; kulakçıkların karıncıkları doldurmasına zaman tanır. Atriyal fibrilasyonda bu düzenli katkının kaybolması, kalp yetmezliği bulunan hastalarda debinin belirgin biçimde düşmesinin nedenidir.
Kalp debisi, atım hacmi ile kalp hızının çarpımıdır; bu basit ilişki, klinikte birçok kararı açıklar. Atım hacmi ön yük, ard yük ve kasılma gücüne bağlıdır. Hız arttığında dolum süresi kısalır; çok yüksek hızlarda debi artmak yerine düşer. Bu nedenle taşikardinin her zaman yararlı bir uyum yanıtı olmadığı bilinmelidir; koroner kan akımının büyük bölümü diyastolde gerçekleştiğinden, hızlanma aynı zamanda kalp kasının kanlanmasını azaltır ve iskemiyi tetikler.
Muayenede nabız ile kalp atımının ayrılması gerekir. Atriyal fibrilasyonda ve erken vurularda, kalpte oluşan her atım nabız olarak hissedilmez; bu fark nabız açığı olarak adlandırılır ve hızın yalnızca bilekten sayılması yanıltıcı olur. Bu nedenle bu hastalarda hız, kalp dinlenerek belirlenmelidir. Ayrıca kalp seslerinin ve üfürümlerin değerlendirilmesi, kapak hastalıklarının tanınmasında temel adımdır.
Hızın değerlendirilmesinde en sık hata, sayının tek başına yorumlanmasıdır. Bradikardi sporcularda olağan bir bulguyken, baş dönmesi ve senkopun eşlik ettiği durumlarda ileti bozukluğunu gösterir. Taşikardi ise ateş, ağrı, kansızlık, kanama, sepsis ve tirotoksikoz gibi altta yatan bir nedenin göstergesi olabilir; nedenin araştırılmadan doğrudan hız düşürücü verilmesi zarar verir. Bu ilke, dolaşım kararsızlığı bulunan hastada belirleyicidir: uygunsuz biçimde yavaşlatılan telafi taşikardisi, dolaşımın çökmesine yol açar.
Eş anlamlılar
- Kalp vurusu
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Libby P ve ark. (ed.), Braunwald's Heart Disease, 12. baskı, 2022.