Komedon

Komedon (İng. comedo), kıl kökü ağzının keratin ve sebumla tıkanması sonucu oluşan, aknenin temel lezyonudur.

Etimoloji

Latince comedere (yemek, tüketmek) fiilinden türetilmiştir.

Klinik bağlam

Oluşum, kıl kökü ağzındaki hücrelerin anormal keratinizasyonu ve artmış sebum üretimiyle başlar; tıkaç oluşur ve birim genişler. İki biçimi vardır: ağzı kapalı olan beyaz nokta ve ağzı açık olan siyah nokta. Siyah rengin kir olmadığı, oksidasyona uğrayan melanin ve lipitlerden kaynaklandığı bilinmelidir; bu bilgi, hastanın yüzünü sert biçimde ovmasının yararsız ve zararlı olduğunu açıklar. Sert temizlik deri engelini bozar ve iltihabı artırır.

Lezyonun varlığı, aknenin tanısında belirleyicidir; komedon bulunmayan bir tabloda akne tanısı sorgulanmalıdır. Bu ölçüt, ayırıcı tanının temelidir. Rozaseada kızarıklık, kılcal damar belirginliği ve papüller bulunur ancak komedon yoktur; bu ayrım tedaviyi değiştirir. Perioral dermatitte ağız çevresinde papüller görülür ve kortikosteroid kullanımıyla ilişkilidir. Gram negatif folikülit ve steroid aknesi de komedonsuz seyreder.

Tedavi seçimi doğrudan bu lezyona dayanır. Yalnızca komedonların bulunduğu aknede antibiyotik gereksizdir; topikal retinoidler ilk seçenektir çünkü doğrudan keratinizasyon bozukluğunu hedefler ve yeni lezyon oluşumunu önler. İltihabi lezyonlar eklendiğinde benzoil peroksit ve antibiyotikler devreye girer; ancak antibiyotiklerin tek başına ve uzun süre kullanılması direnç gelişimine yol açtığından, benzoil peroksit ya da retinoidle birlikte ve süre sınırlı verilir.

Belirli dağılım örüntüleri neden hakkında bilgi verir. Alın ve saç çizgisi çevresinde yoğunlaşan komedonlar, kozmetik ve saç bakım ürünlerine bağlı biçimi düşündürür. Göz çevresi, elmacık kemikleri ve kulak arkasında yoğunlaşan çok sayıda komedon ve saman rengi kist, klorlu bileşiklere maruziyete bağlı klorakneyi akla getirmelidir; bu tabloda burun görece korunur. Yaşlılarda güneş hasarına bağlı olarak göz çevresinde komedonlar ve sarımsı plaklar görülür. Lezyonların sıkılması iltihabı derine iter ve kalıcı iz riskini artırır.

Eş anlamlılar

• Siyah nokta
• Beyaz nokta

İlgili terimler

• Akne
• Sebase bez
• Rozasea
• Klorakne
• Retinoid