Vestibüler migren
Vestibüler migren (İng. vestibular migraine), migrenle ilişkili yineleyen baş dönmesi ataklarıyla seyreden tablodur.
Etimoloji
Latince vestibulum (giriş) sözcüğünden gelen vestibüler terimi ile migren sözcüğünün birleşimidir.
Klinik bağlam
Tablo, erişkinde yineleyen kendiliğinden baş dönmesinin en sık nedenlerindendir; buna karşın en az tanınan tanılardan biridir.[1] Tanı klinik ölçütlere dayanır: migren öyküsünün bulunması, yineleyen orta ya da ağır şiddette vestibüler atakların olması ve bu atakların en az yarısına migren özelliklerinin eşlik etmesi aranır. Bu özellikler baş ağrısı, ışıktan ve sesten rahatsızlık ile görsel aura biçiminde olabilir.
En kritik nokta, atak sırasında baş ağrısının bulunmayabilmesidir; hastaların önemli bir bölümünde ağrı yoktur ya da dönme ile ağrı farklı zamanlarda ortaya çıkar. Bu nedenle "baş ağrım yok" yanıtı, tanıyı dışlamaz; bu tuzak, tanı gecikmesinin başlıca nedenidir. Atak süresi de değişkendir; dakikalarla günler arasında sürebilir. Bu değişkenlik, süreye dayalı ayrımların bu tabloda neden yetersiz kaldığını açıklar.
Ayırıcı tanıda Menière hastalığı öne çıkar ve bu ayrım tedaviyi tümüyle değiştirir. Menière hastalığında dalgalı işitme kaybı, kulak çınlaması ve kulakta dolgunluk bulunur; işitme kaybı odyometriyle belgelenir. Vestibüler migrende ise işitme genellikle korunur, buna karşın ışık ve ses duyarlılığı belirgindir. İyi huylu pozisyonel vertigoda dönme saniyeler sürer ve baş hareketiyle tetiklenir; vestibüler nöritte ise atak günlerce sürer ve tek seferliktir. Merkezî nedenlerin dışlanması da gereklidir; çift görme, konuşma bozukluğu ve uzun yol bulguları uyarıcıdır.
Tedavi, migren yönetiminin ilkelerini izler. Atak sırasında migren ilaçları ve bulantı kesiciler kullanılır; ancak vestibüler baskılayıcıların uzun süreli kullanımından kaçınılmalıdır, çünkü merkezî uyumu geciktirir. Sık atak geçiren hastalarda koruyucu tedavi başlanır; beta blokerler, belirli antidepresanlar ve antiepileptikler kullanılır. Tetikleyicilerin belirlenmesi ve uyku düzeni büyük önem taşır. Denge rehabilitasyonu, ataklar arasındaki dengesizlikte etkilidir. Bu tanının konması, hastaların yıllarca süren belirsizlikten kurtulmasını ve etkili tedaviye ulaşmasını sağlar.
Eş anlamlılar
- Migrenöz vertigo
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Ropper AH ve ark., Adams and Victor's Principles of Neurology, 12. baskı, 2023.