Akıntı

Akıntı (İng. discharge), vücut boşluklarından ya da yaralardan dışarı gelen sıvı ya da salgıdır.

Etimoloji

Türkçe kökenli bir sözcüktür; tıp dilinde Latince fluor ve İngilizce discharge karşılıkları kullanılır.

Klinik bağlam

Akıntının değerlendirilmesinde belirleyici olan miktarı değil niteliğidir; rengi, kıvamı, kokusu ve eşlik eden bulgular tanıyı yönlendirir. Kadınlarda vajinal akıntının bir bölümü fizyolojiktir; adet döngüsüne göre miktarı ve kıvamı değişir, kokusuz ve kaşıntısızdır. Hastalık belirtisi olan biçimlerde ise ayırt edici özellikler bellidir: bakteriyel vajinozda gri, ince ve balık kokusu belirgin bir akıntı vardır ancak iltihap bulgusu azdır; kandida enfeksiyonunda beyaz, kesilmiş süt görünümünde akıntıya yoğun kaşıntı eşlik eder; trikomonasta ise köpüklü, sarı yeşil akıntı ve tahriş görülür. Bu ayrımlar, tedavinin doğru seçilmesini sağlar.

Meme başı akıntısında değerlendirme farklı ölçütlere dayanır. Her iki memeden, çok sayıda kanaldan gelen ve sıkmakla ortaya çıkan süt benzeri akıntı çoğunlukla iyi huyludur; ilaçlar ve prolaktin yüksekliği araştırılmalıdır. Buna karşın tek taraflı, tek kanaldan gelen, kendiliğinden gelen ve kanlı ya da berrak akıntı kuşkuludur; bu grupta intraduktal papillom ve kanser ayırıcı tanıdadır ve görüntüleme ile değerlendirme gerekir. Bu ayrımın bilinmesi, gereksiz kaygı ile gecikmiş tanı arasındaki dengeyi kurar.

Kulak akıntısı klinik açıdan ayrı bir öneme sahiptir. Kulak zarı delinmesiyle birlikte ağrının azalması ve akıntının başlaması tipik bir gidişi gösterir. Süregen, kokulu akıntı kolesteatomayı düşündürür ve cerrahi değerlendirme gerektirir. Kafa travması sonrası kulaktan ya da burundan gelen berrak akıntı, beyin omurilik sıvısı kaçağı olabileceğinden acil değerlendirme gerektirir; bu tabloda menenjit riski nedeniyle burun temizleme ve tampon uygulamasından kaçınılır.

Yara akıntısı, iyileşme sürecinin izlenmesinde kullanılır. Berrak sarımsı seröz akıntı beklenen bir bulgudur; bulanık, koyu ve kokulu akıntı enfeksiyonu gösterir. Ameliyat sonrası dönemde bol miktarda berrak akıntı ve yara kenarlarının ayrılması, fasya açılmasının habercisi olabilir ve ivedi değerlendirme gerektirir. Değerlendirmede ortak yaklaşım, örnek alınarak mikroskopik inceleme ve kültür yapılması, tedavinin ampirik değil tanıya dayalı yürütülmesidir; yineleyen ya da tedaviye yanıtsız akıntılarda yabancı cisim, fistül ve kötü huylu hastalık araştırılmalıdır.

Eş anlamlılar

• Deşarj

İlgili terimler

• Vajinit
• Fistül
• Otit
• Yara
• Enfeksiyon