Laringoskopi

Laringoskopi (İng. laryngoscopy; Yun. larynx "gırtlak" + skopein "bakmak"), larinksin ve çevre yapıların doğrudan ya da dolaylı olarak görüntülenmesidir; anestezi ve acil tıpta endotrakeal entübasyonun temel basamağı, kulak burun boğaz hekimliğinde ise larinks hastalıklarının tanı ve cerrahisinin aracıdır.

Etimoloji

Yunanca larynx (gırtlak) ve skopein (bakmak, incelemek) sözcüklerinden türetilmiştir. Dolaylı ayna laringoskopisi 1854'te şan öğretmeni Manuel García'nın kendi larinksini gözlemlemesiyle tanınmış; direkt laringoskopi ise 19. yüzyıl sonunda Alfred Kirstein tarafından geliştirilmiştir.

Klinik bağlam

Yöntemler üç ana grupta toplanır: dolaylı laringoskopi (ayna ya da esnek nazofaringolaringoskopla muayene; kulak burun boğaz pratiğinde ses kısıklığı, disfaji ve stridorun değerlendirilmesinde temel yöntem), direkt laringoskopi (Macintosh eğri ya da Miller düz bleydli laringoskopla oral aks üzerinden glottisin çıplak gözle görülmesi; entübasyonun klasik tekniği ve süspansiyon laringoskopisiyle mikrolaringeal cerrahinin temeli) ve videolaringoskopi (bleyd ucundaki kameranın görüntüyü ekrana taşıması; ağız-farenks-larinks akslarının hizalanmasını gerektirmediğinden zor havayolunda görüntüyü belirgin iyileştirir).^[1] Entübasyon amaçlı direkt laringoskopide baş "koklama" pozisyonuna getirilir, bleyd dil kökünde vallekulaya yerleştirilir ve laringoskop diş kaldıraç yapılmadan yukarı-öne kaldırılarak glottis görüntülenir; görüntü kalitesi Cormack-Lehane sınıflamasıyla (derece 1: glottis tam görünür; derece 4: epiglot dahi görünmez) derecelendirilir ve derece 3–4 zor laringoskopiyi tanımlar; dıştan laringeal manipülasyon (BURP manevrası) görüntüyü iyileştirebilir. Videolaringoskopinin kritik hastalarda ilk deneme başarısını artırdığı büyük randomize çalışmalarla gösterilmiş ve acil ile yoğun bakım entübasyonlarında giderek birinci seçenek olmuştur; hiperangüle bleydlerde görüntünün iyi olmasına karşın tüpün yönlendirilmesi güçlük yaratabilir ve stile kullanımı gerekir.^[2] Laringoskopi güçlü bir sempatik uyarandır; taşikardi, hipertansiyon ve kafa içi basınç artışına yol açar, bu yanıt hızlı ardışık entübasyonda indüksiyon ajanlarıyla köreltilir. Başlıca komplikasyonlar diş ve dudak yaralanması, yumuşak doku ve aritenoid hasarı, laringospazm ve başarısız girişimlerde hipoksemidir; tekrarlayan denemeler havayolu ödemi ve kanamayla "entübe edilemez–oksijenlenemez" duruma zemin hazırlayabileceğinden deneme sayısının sınırlanması ve her denemede koşulların iyileştirilmesi ilkedir.^[3] Kulak burun boğaz pratiğinde süspansiyon laringoskopisi genel anestezi ve sıklıkla jet ventilasyon eşliğinde vokal kord lezyonlarının biyopsi ve eksizyonuna olanak tanır; stroboskopi ise vokal kord titreşimlerinin dolaylı laringoskopiyle ayrıntılı incelenmesini sağlar. Acil serviste laringoskopi ayrıca yabancı cisim aspirasyonunda görülebilen cismin Magill pensiyle çıkarılmasında kullanılır.

Eş anlamlılar

Direkt / indirekt laringoskopi (tekniğe göre)
Videolaringoskopi (kameralı teknik için)

İlgili terimler

Kaynaklar

↑ Miller RD, Eriksson LI, Fleisher LA ve ark. (ed.), Miller's Anesthesia, 9. baskı, Elsevier, 2020.
↑ Prekker ME, Driver BE, Trent SA ve ark., Video versus Direct Laryngoscopy for Tracheal Intubation of Critically Ill Adults, New England Journal of Medicine, 2023.
↑ Apfelbaum JL, Hagberg CA, Connis RT ve ark., 2022 American Society of Anesthesiologists Practice Guidelines for Management of the Difficult Airway, Anesthesiology, 2022.

[1] Miller RD, Eriksson LI, Fleisher LA ve ark. (ed.), Miller's Anesthesia, 9. baskı, Elsevier, 2020.

[2] Prekker ME, Driver BE, Trent SA ve ark., Video versus Direct Laryngoscopy for Tracheal Intubation of Critically Ill Adults, New England Journal of Medicine, 2023.

[3] Apfelbaum JL, Hagberg CA, Connis RT ve ark., 2022 American Society of Anesthesiologists Practice Guidelines for Management of the Difficult Airway, Anesthesiology, 2022.

[1]

[2]

[3]