Ritim

Ritim (İng. rhythm; Yun. rhythmos düzenli akış), kalp atımlarının ya da başka biyolojik olayların zaman içindeki düzenidir.

Etimoloji

Yunanca rhythmos (düzenli akış) sözcüğünden gelir.

Kalp bağlamında ritim, uyarının nereden çıktığını ve nasıl yayıldığını anlatır.^[1]

Normal ritim, sinüs düğümünden başlar ve iletim yolları boyunca düzenli biçimde ilerler.

Elektrokardiyografide bu durum, her QRS öncesinde düzenli P dalgası bulunmasıyla tanınır.

Ritim ile hız ayrı kavramlardır; bu ayrım sıklıkla karıştırılır.

Sinüs ritmi hızlı ya da yavaş olabilir; bu durum ritmin normalliğini değiştirmez.

Değerlendirmede üç soru sistematik biçimde yanıtlanır.

Birincisi, ritmin düzenli olup olmadığıdır.

İkincisi, hızın normal sınırlar içinde bulunup bulunmadığıdır.

Üçüncüsü, QRS kompleksinin dar mı geniş mi olduğudur.

Bu üçlü çerçeve, ritim bozukluklarının sınıflandırılmasını sağlar.

Dar QRS, uyarının normal iletim yolunu kullandığını gösterir; kaynak genellikle karıncık üstündedir.

Geniş QRS ise karıncık kaynaklı ritmi ya da iletim bozukluğunu düşündürür.

Bu ayrım, tedavi kararının temelidir.

Geniş QRS'li taşikardi, kanıtlanana kadar ventriküler taşikardi sayılmalıdır.

Bu kural yaşamsaldır; yanlış varsayımla verilen ilaçlar dolaşım çöküşüne yol açabilir.

Bu tuzak, özellikle koroner hastalığı olan yaşlı hastada önemlidir.

Düzensiz ve P dalgası bulunmayan ritim, atriyal fibrilasyonu gösterir.

Bu ritimde kulakçıklarda pıhtı oluşur; inme riski belirgin biçimde artar.

Bu nedenle antikoagülan kararı, hız denetiminden daha önceliklidir.

Kararsız hastada elektriksel kardiyoversiyon uygulanır; ilaç beklenmez.

Kararsızlık ölçütleri tansiyon düşüklüğü, bilinç değişikliği, göğüs ağrısı ve kalp yetmezliği bulgularıdır.

Ritim bozuklukları elektrolit dengesizlikleriyle yakından ilişkilidir.

Hipokalemi, hipomagnezemi ve QT uzaması ölümcül ritimlere zemin hazırlar.

Bu nedenle her ritim bozukluğunda elektrolitler değerlendirilmelidir.

Terim, kalp dışında da kullanılır; sirkadiyen ritim uyku-uyanıklık düzenini anlatır.

Bu ritmin bozulması, vardiyalı çalışanlarda metabolik hastalık riskini artırır.

Solunum ritmindeki bozukluklar da beyin sapı hastalıklarını düşündürür.