Tremor

Tremor (İng. tremor; Lat. tremere titremek), bir vücut bölümünün ritmik ve istem dışı salınım hareketidir.

Etimoloji

Latince tremere (titremek) sözcüğünden gelir.

Sınıflandırma, titremenin hangi durumda ortaya çıktığına göre yapılır; bu ayrım tanının temelidir.^[1]

İstirahat tremoru, uzuv desteklenmiş ve kaslar gevşemişken görülür; hareketle azalır.

Bu tür, Parkinson hastalığının tipik bulgusudur; genellikle tek taraflı başlar ve "para sayma" görünümündedir.

Duruş tremoru, uzuv yerçekimine karşı tutulduğunda ortaya çıkar.

Hareket tremoru ise istemli harekete eşlik eder; hedefe yaklaşırken artması beyincik kaynağını gösterir.

Bu üç durumun ayırt edilmesi, ayrıntılı incelemeden daha bilgilendiricidir.

En sık görülen tür esansiyel tremordur; duruş ve hareketle ortaya çıkar, iki taraflıdır.

Bu tabloda aile öyküsü sıktır ve alkol alımıyla geçici olarak azalması tipiktir; bu ayrıntı tanısal değer taşır.

Baş ve ses tutulumu görülebilir; Parkinson hastalığında ise baş tremoru beklenmez.

Bu iki tablonun karıştırılması yaygın bir hatadır; tedavileri tümüyle farklıdır.

Ayrım için hız, simetri, ortaya çıkış durumu ve eşlik eden bulgular değerlendirilir.

Parkinson hastalığında hareketlerde yavaşlama ve kas sertliği eşlik eder; bu bulgular tanıyı belirler.

Fizyolojik tremorun belirginleşmesi, en sık gözden kaçan nedendir.

Kaygı, yorgunluk, kafein, hipoglisemi, hipertiroidi ve ilaçlar bu tabloyu oluşturur.

Sorumlu ilaçlar arasında beta agonistler, lityum, valproat, kortikosteroidler ve bazı antidepresanlar bulunur.

Bu nedenle titremeyle başvuran hastada ilaç öyküsü ve tiroit değerlendirmesi ilk basamakta yapılmalıdır.

Bu basit adım, gereksiz nörolojik incelemeleri önler.

Yoksunluk tabloları da titremeye yol açar; alkol yoksunluğunda titreme erken ve belirgin bir bulgudur.

Genç hastada titreme, karaciğer bulguları ve davranış değişikliği birlikteliği Wilson hastalığını düşündürmelidir.

Bu tanı tedavi edilebilirdir; atlanması geri dönüşsüz hasara yol açar ve önemli bir tuzaktır.

Asteriksis, gerçek tremor değildir; kas tonusunun ani kaybına dayanır ve metabolik ensefalopatiyi gösterir.

Tedavi nedene yöneliktir; esansiyel tremorda beta blokerler ve primidon kullanılır.

Dirençli olgularda derin beyin uyarımı ve odaklanmış ultrason yöntemleri uygulanır.

İşlev kaybı yaratmayan hafif titremede tedavi gerekmez; bilgilendirme yeterlidir.

↑ Ropper AH ve ark., Adams and Victor's Principles of Neurology, 12. baskı, 2023.