Görme keskinliği
Görme keskinliği (İng. visual acuity), gözün ayrıntıları ayırt edebilme yeteneğidir.
Etimoloji
Türkçe görme sözcüğü ile keskinlik sözcüğünün birleşimidir.
Klinik bağlam
Ölçüm, standart eşellerle yapılır ve belirli uzaklıktan okunabilen en küçük harf boyutuna göre değerlendirilir.[1]
Değerlendirme, göz muayenesinin en temel ve en önemli basamağıdır; göz hekimliğinde yaşamsal bulgu olarak kabul edilir.
Her göz ayrı ayrı ölçülmelidir; hasta tek gözündeki kaybı, diğer gözün telafi etmesi nedeniyle fark etmeyebilir.
Bu nedenle tek göz kapatılmadan yapılan değerlendirme, ciddi kayıpları gözden kaçırır.
Ölçüm, hastanın kendi gözlüğüyle yapılmalıdır; düzeltilmemiş kırma kusuru, gerçek kaybı taklit eder.
Delikli kart yöntemi, bu ayrımı sağlar. Delikten bakıldığında görme düzeliyorsa sorun kırma kusuruna bağlıdır; düzelmiyorsa organik bir neden vardır.
Bu basit yöntem, gereksiz sevkleri önler ve ciddi hastalıkların ayırt edilmesine katkıda bulunur.
Görme kaybının niteliği tanısal bilgi taşır. Ani ve ağrısız kayıp damar kökenli nedenleri düşündürür: retina arter ve ven tıkanıklıkları, iskemik optik nöropati ve inme.
Ani ve ağrılı kayıpta akut glokom, keratit, üveit ve optik nörit düşünülür.
Yavaş ilerleyen kayıpta katarakt, glokom, diyabetik retinopati ve makula dejenerasyonu öne çıkar.
Alanın en kritik konularından biri, ileri yaşta ani görme kaybında dev hücreli arteritin dışlanmasıdır. Şakak bölgesinde ağrı, çene yorulması ve yüksek iltihap belirteçleri varlığında tedavi biyopsi beklenmeden başlatılır.
Gecikme, diğer gözün de kaybedilmesine yol açar.
Bir diğer kritik nokta, retina dekolmanında makula ayrılmadan yapılan girişimin görme sonucunu belirlemesidir; uçuşan cisim ve ışık çakması yakınmaları acil kabul edilmelidir.
Kontakt lens kullanan hastada görme azalmasıyla birlikte kırmızı göz, enfeksiyöz keratit açısından acil değerlendirme gerektirir.
Görme keskinliğinin korunması, konjonktiviti daha ciddi tablolardan ayıran en yararlı ölçüttür.
Görme alanı ile karıştırılmamalıdır; glokomda merkezî keskinlik uzun süre korunurken çevresel alan kaybolur.
Bu nedenle normal keskinlik, ileri glokomu dışlamaz.
Çocuklarda görme gelişimi kritik dönemlere bağlıdır; tedavi edilmeyen kırma kusuru, şaşılık ve doğumsal katarakt kalıcı ambliyopiye yol açar.
Bu nedenle yenidoğanda kırmızı refle bakılması ve çocukluk çağı görme taramaları zorunludur.
Yasal körlük tanımı, düzeltilmiş görme keskinliği ve görme alanı ölçütlerine dayanır; ehliyet ve mesleki uygunluk değerlendirmelerinde kullanılır.
Eş anlamlılar
- Vizyon
İlgili terimler
Kaynaklar
- ↑ Yanoff M, Duker JS, Ophthalmology, 6. baskı, 2023.