Dirençli hipotansiyon

Dirençli hipotansiyon (İng. refractory hypotension), yeterli sıvı ve damar büzücü ilaç desteğine karşın tansiyonun yükseltilememesidir.

Etimoloji

Türkçe "dirençli" sözcüğü ile hipotansiyon teriminin birleşimidir.

Tablo, yoğun bakımda ölüm oranı en yüksek durumlardan biridir ve sistematik bir yaklaşım gerektirir.^[1]

İlk adım, tanının ve şok tipinin yeniden değerlendirilmesidir.

Sıklıkla birden çok şok tipi bir arada bulunur; tek bir tanıya bağlanması hataya yol açar.

Nitekim sepsis hastasında eşzamanlı kalp yetmezliği ya da gizli kanama bulunabilir.

Yatak başı ekokardiyografi, bu ayrımı hızla yapmayı sağlar ve kararları yönlendirir.

Gözden kaçan tanılar, direncin en sık nedenidir.

Perikart tamponadı, pnömotoraks, pulmoner emboli ve karın kompartman sendromu bu kapsamdadır.

Bu tablolarda ilaç tedavisi etkisizdir; mekanik sorun giderilmedikçe yanıt alınamaz.

Bu nedenle dirençli tabloda görüntüleme yinelenmelidir.

Kaynak denetimi eksikliği, sepsiste direncin başlıca nedenidir.

Boşaltılmamış bir apse ya da enfekte kateter varken, antibiyotik ve ilaç desteği yetersiz kalır.

Bu ilke, "kaynak denetlenmeden şok düzelmez" biçiminde özetlenir.

Metabolik nedenler değerlendirilmelidir; bu adım sıklıkla atlanır.

Ağır asidoz, damar büzücü ilaçların almaç yanıtını azaltır; bu düzenek direnci açıklar.

Hipokalsemi kalp kasılmasını ve damar tonusunu bozar; iyonize kalsiyum ölçülmelidir.

Bu ölçüm, özellikle çok sayıda kan ürünü verilen hastalarda zorunludur.

Adrenal yetmezlik, dirençli tabloların gözden kaçan bir nedenidir.

Bu kuşkuda düşük doz kortikosteroid uygulaması hem tanısal hem tedavi edicidir.

Bu tedavi, sepsis kılavuzlarında dirençli olgular için önerilmektedir.

Tiroit yetmezliği ve tiamin eksikliği de akla getirilmelidir.

Tiyamin eksikliğinde yüksek debili şok ve laktik asidoz görülür; uygulama güvenlidir ve hızlı yanıt verir.

Vazopressin eklenmesi, katekolaminlerden farklı bir yolak üzerinden etki gösterir.

Bu farklı düzenek, ilaç ekleme mantığının temelidir; aynı yolakta doz artırmak yerine yolak çeşitlendirilir.

Metilen mavisi ve anjiyotensin II, seçilmiş olgularda kullanılan diğer seçeneklerdir.

Aşırı damar büzücü kullanımı, doku kanlanmasını bozar ve uzuv iskemisine yol açabilir.

Bu nedenle hedef, en yüksek tansiyon değil, yeterli organ kanlanmasıdır.